Gepubliceerd: Vrijdag 10 februari 2012
Auteur: Bas Bareman

Een rapport van het ministerie over de effectiviteit van tappen loopt weer vertraging op. Het rapport moet antwoord geven op de vraag waarom Nederland koploper is in Europa op tapgebied.

In een brief aan de Kamer in 2010 kondigde de toenmalige minister van Justitie, Ernst Hirsch Ballin, een onderzoek aan naar de effectiviteit van tappen. Dit onderzoek zou in het najaar van 2011 af zijn, maar loopt nu bijna een jaar vertraging op.

'Onverteerbaar'

Eind 2011 bleek het rapport om onduidelijke redenen te zijn vertraagd tot januari 2012. Nu is het rapport opnieuw uitgesteld, tot juni 2012. De oorzaak van het vooruitschuiven van het rapport is onduidelijk. "Het kan aan allerlei zaken liggen", vertelt Charlotte Menten, Justitie-woordvoerster. "Misschien komt het wel doordat dit het eerste grote onderzoek naar tappen is", gaat ze verder. "Er is in ieder geval geen geheime agenda voor de vertraging."

Maar Bits of Freedom noemt de vertraging onverteerbaar. Volgens de stichting, die opkomt voor digitale burgerrechten, is het onderzoek door de minister ingesteld op aandringen van het parlement in 2009. "Met het voortdurend uitstel van de publicatie van het onderzoek geeft het ministerie aan de Kamer niet serieus te nemen", vertelt Rejo Zenger van BoF aan Webwereld.

Koploper tappen

Aanleiding voor het onderzoek waren Kamervragen over de hoge aantallen telefoon- en internettaps die door de Nederlandse politie- en veiligheidsdiensten worden geplaatst. In de brief aan de Kamer stelde de minister destijds dat Nederland koploper was van de Westerse landen met het aantal taps. Wel nuanceerde hij dat door te zeggen dat de rechtsstelsels van de landen onderling behoorlijk verschillen, waardoor de cijfers niet zo goed zijn te vergelijken.

Het grote aantal taps is voor Zenger reden om te twijfelen aan de rechtmatigheid van de inzet van het opsporingsmiddel. "Het gebrek aan transparantie maakt dat er aan de voorwaarden die het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens stelt aan de inperking van de privacy niet wordt voldaan."

Geen eerder onderzoek

Het onderzoek wordt uitgevoerd door het Wetenschappelijke Onderzoek- en Documentatiecentrum van, onderdeel van het ministerie van Veiligheid en Justitie. Het onderzoeksvoorstel vermeldt: "Tot nu toe is er geen op onderzoek gebaseerd beeld, dat voor de huidige praktijk van het tappen kan gelden. Niet voor de toepassing van de tap en ook niet voor de resultaten die met de telefoontap worden behaald."